(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

   
     

3.అరణ్యపర్వము


అరణ్యపర్వ - అధ్యాయ 094

॥ శ్రీః ॥
3.94. అధ్యాయః 094
Mahabharata - Vana Parva - Chapter Topics
లోమశేన యుధిష్ఠిరంప్రత్యగస్త్యచరితకథనారంభః ॥ 1 ॥
వాతాపీల్వలవృత్తకధనం ॥ 2 ॥
తథా లోపాముద్రోత్పత్తిప్రకారకథనం ॥ 3 ॥
Mahabharata - Vana Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 3-94-0x(2009)(19854)
తతః సంప్రస్థితో రాజా కౌంతేయో భూరిదక్షిణః।
అగస్త్యాశ్రమమాసాద్య దుర్జయాయామువాస హ ॥ 3-94-1(19855)
తత్రైవ లోమశం రాజా పప్రచ్ఛ వదతాంవరః।
అగస్త్యేనేహ వాతాపిః కిమర్థముపశామితః ॥ 3-94-2(19856)
ఆసీద్వా కింప్రభావశ్చ స దైత్యో మానవాంతకః।
కిమర్థం చోదితో మన్యురగస్త్యస్య మహాత్మనః ॥ 3-94-3(19857)
లోమశ ఉవాచ। 3-94-4x(2010)
ఇల్వలో నామ దైతేయ ఆసీత్కౌరవనందనా।
మణిమత్యాం పురి పురా వాతాపిస్తస్య చానుజః ॥ 3-94-4(19858)
స బ్రాహ్మణం తపోయుక్తమువాచ దితినందనః।
పుత్రం మే భగవానేకమింద్రతుల్యం ప్రయచ్ఛతు ॥ 3-94-5(19859)
తస్మై స బ్రాహ్మణో నాదాత్పుత్రం వాసవసంమితం।
చుక్రోధ సోఽసురస్తస్య బ్రాహ్మణస్య తతో భృశం ॥ 3-94-6(19860)
తదాప్రభృతిరాజేంద్ర ఇల్వలో బ్రహ్మహాఽసురః।
మన్యుమాన్భ్రాతరం ఛాగం మాయావీ హ్యకరోత్తతః ॥ 3-94-7(19861)
మేషరూపీ చ వాతాపిః కామరూప్యభవత్క్షణాత్।
సంస్కృత్యతం భోజయతి తతో విప్రం జిధాంసతి ॥ 3-94-8(19862)
స చాహ్వయతి యం వాచా గతం వైవస్వతక్షయం।
స పునర్దేహమాస్థాయ జీవన్స్మ ప్రత్యదృశ్యత ॥ 3-94-9(19863)
తతో వాతాపిమసురం ఛాగం కృత్వా సుసంస్కృతం।
తం బ్రాహ్మణం భోజయిత్వా పునరేవ సమాహ్వయత్ ॥ 3-94-10(19864)
తామిల్వలేన మహతా స్వరేణ గిరమీరితాం।
శ్రుత్వాఽతిమాయో బాలవాన్క్షిప్రం బ్రాహ్మణకంటకః ॥ 3-94-11(19865)
తస్య పార్శ్వం వినిర్భిద్య బ్రాహ్మణస్య మహాసురః।
వాతాపిః ప్రహసన్రాజన్నిశ్చక్రామ విశాంపతే ॥ 3-94-12(19866)
ఏవం స బ్రాహ్మణాన్రాజన్భోజయిత్వా పునఃపునః।
హింసయామాయస దైతేయ ఇల్వలో దుష్టచేతనః ॥ 3-94-13(19867)
అగస్త్యశ్చాపి భగవానేతస్మిన్కాల ఏవ తు।
పితౄందదర్శ గర్తే వై లంబమానానధోముఖాన్ ॥ 3-94-14(19868)
సోఽపృచ్ఛల్లంబమానాంస్తాన్భగవంతశ్చ కింపరాః।
`కింమర్థం వేహ లంబధ్వే గర్తే యూయమధోముఖాః'।
సంతానహేతోరితి తే ప్రత్యూచుర్బ్రహ్మవాదినః ॥ 3-94-15(19869)
తే తస్మై కథయామాసుర్వయం తే పితరః స్వకాః।
గర్తమేతమనుప్రాప్తా లంబామః ప్రసవార్థినః ॥ 3-94-16(19870)
యది నో జనయేథాస్త్వమగస్త్యాపత్యముత్తమం।
స్యాన్నోస్మాన్నిరయాన్మోక్షస్త్వం చ పుత్రాప్నుయా గతిం ॥ 3-94-17(19871)
స తానువాచ తేజస్వీ సత్యధర్మపరాయణః।
కరిష్యే పితరః కామం వ్యేతు వో మానసో జ్వరః ॥ 3-94-18(19872)
తతః ప్రసవసంతానం చింతయన్భగవానృషిః।
ఆత్మనః ప్రసవస్యార్థే నాపశ్యత్సదృశీం స్త్రియం ॥ 3-94-19(19873)
స తస్య తస్ సత్వస్య తత్తదంగమనుత్తమం।
సంగృహ్యతత్సమైరంగైర్నిర్మమే స్త్రియముత్తమాం ॥ 3-94-20(19874)
స తాం విదర్భరాజాయ పుత్రకామాయ తాంయతే।
నిర్మితామాత్మనోఽర్థాయ మునిః ప్రాదాన్మహాతపాః ॥ 3-94-21(19875)
సా తత్ర జజ్ఞే సుభగా విద్యుత్సౌదామనీ యథా।
విభ్రాజమానా వపుషా వ్యవర్ధత శుభాననా ॥ 3-94-22(19876)
జాతమాత్రాం చ తాం దృష్ట్వా వైదర్భః పృథివీపతిః।
ప్రహర్షేణ ద్విజాతిభ్యో న్యవేదయత భారత ॥ 3-94-23(19877)
అభ్యనందంత తాం సర్వే బ్రాహ్మణా వసుధాధిప।
లోపాముద్రేతి తస్యాశ్చ చక్రిరే నామ తే ద్విజాః ॥ 3-94-24(19878)
వవృధే సా మహారాజ బిభ్రతీ రూపముత్తమం।
అప్స్వివోత్పలినీ శీఘ్రమగ్నేరివ శిఖా శుభా ॥ 3-94-25(19879)
తాం యౌవనస్థాం రాజేంద్రశతం కన్యాః స్వలంకృతాః।
దాస్యః శతం చ కల్యాణీముపాతస్థుర్వశానుగాః ॥ 3-94-26(19880)
సా స్మ దాసీశతవృతా మధ్యే కన్యాశతస్య చ।
ఆరస్తే తేజస్వినీ కన్యా రోహిణీవ దివిప్రభా ॥ 3-94-27(19881)
యౌవనస్థామపి చ తాం శీలాచారసమన్వితాం।
న వవ్రే పురుషః కశ్చిద్భయాత్తస్య మహాత్మనః ॥ 3-94-28(19882)
సా తు సత్యవతీ కన్యా రూపేణాప్సరసోప్యతి।
తోషయామాస పితరం శీలేన స్వజనం తథా ॥ 3-94-29(19883)
వైదర్భీ తు తథాయుక్తాం యువతీం ప్రేక్ష్య వై పితా।
మనసా చింతయామాస కస్మై దద్యామిమాంసుతాం ॥ 3-94-30(19884)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే అరణ్యపర్వణి తీర్థయాత్రాపర్వణి చతుర్నవతితమోఽధ్యాయః ॥ 94 ॥

Mahabharata - Vana Parva - Chapter Footnotes
3-94-1 దుర్జయాయాం వాతాపిపుర్యాం మణిమతీసంజ్ఞాయాం ॥
3-94-6 నాదాత్ న దత్తవాన్ ॥
3-94-8 కామరూపీ యథాకామం రూపాణి కర్తుం సమర్థః।
సంస్కృత్య పక్త్వా ॥
3-94-9 స చ ఇల్వలశ్చ ॥
3-94-19 ప్రసవసంతానం సంతతేరవిచ్ఛేదం ॥
3-94-20 తస్య తస్య సింహమృగాదేః అంగం కటిదృష్ఠ్యాది।
సర్వగుణవతీమిత్యర్థః ॥
3-94-22 జజ్ఞే జాతా।
విద్యుదితి విశేషణం ద్యుతివిశేషోపపాదనార్థం ॥
3-94-24 ముద్రాణాం తత్తన్మృగాదిజాతిగతానామసాధారణానాం చిహ్నానాం కమనీయచక్షుష్ట్వానాం లోపఇవ లోపస్తిరస్కారో యయా సా లోపాముద్రా। ఆహితాగ్న్యాదివత్పూర్వనిపాతః। అన్యేష్వపి దృశ్యత ఇతి దీర్ఘః ॥
3-94-26 వశానుగాః ఇచ్ఛానురూపాః ॥


మహాభారతం 1,00,000 (ఒక లక్ష) శ్లోకాలు

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.